وبلاگ

صرفه جویی در مصرف آب، آبیاری نوین

- 0 Comment. در مقالات

استفاده از روش‌های جدید آبیاری در کشاورزی، بهترین راه در مصرف بهینه آب

این روزها بحران کمبود آب و خشکسالی دامن‌گیر بسیاری از مناطق ایران شده است. کاهش نزولات جوی و

استفاده بی‌رویه از آب‌های زیرزمینی، ذخایر آب کشور را با تهدید جدی روبه‌رو کرده است. طبق آمار ۹۲ درصد از منابع آب ایران، در صنعت کشاورزی مصرف می‌شود که متأسفانه حدود ۷۵ درصد آن درواقع هیچ دخالتی در روند کار نداشته و به هدر می‌رود. بنابراین ترویج روش‌های نوین آبیاری نقش مهم و اساسی در کنترل مصرف آب مزارع و مبارزه با کم‌آبی و خشکسالی خواهد داشت‌.

آبیاری سطحی اگر با تمام امکانات و شرایط لازم استفاده شود، تنها حدود ۵۰ درصد در مصرف آب صرفه‌جویی می‌کند، درحالی‌که با روش‌های نوین آبیاری، ۶۵ تا ۹۵ درصد می‌توان از اتلاف آب جلوگیری نمود.

انواع روش‌های آبیاری نوین

الف) آبیاری قطره‌ای

ب) آبیاری بارانی

روش آبیاری قطره‌ای

این روش از دسته روش‌ آبیاری جدید تحت فشار است که آسان‌ترین راه جهت برطرف کردن نیاز رطوبت و آب در گیاهان و خاک در مکان و زمان مناسب و قابل کنترل به شمار می‌آید.

 مکانیزم روش‌ آبیاری قطره‌ای به این صورت است که آب در شبکه لوله‌کشی با فشار از منبع تغذیه پمپاژ و  به کمک قطره‌چکان‌ها به صورت قطرات ریز و یا اسپری مانند در سطح زمین زراعی پخش می‌شود. همچنین در بین راه و درون لوله‌ها فیلترهای سیلیکونی جهت تصفیه تعبیه شده است.

در اصل قطره‌چکان با الگوی از پیش تعیین شده، باعث کنترل آب خروجی از لوله‌ها شده و مصرف بهینه آب می‌شود.

انواع سیستم‌ آبیاری قطره‌ای

  • سیستم آبیاری قطره‌ای با قطره چکان در خط
  • سیستم آبیاری زیرزمینی با لوله‌های تراوا
  •  سیستم
    آبیاری بابلر
  • سیستم آبیاری قطره‌ای نواری
  • آبیاری قطره‌ای ثقلی

مزایای روش آبیاری قطره‌ای

  • هزینه تمام شده پایین‌تر نسبت به سایر روش‌های نوین آبیاری
  • کاهش رشد علف هرز
  • امکان کودپاشی و افزایش کارایی کودها
  • استفاده از آب‌های شور
  • به‌کارگیری در خاک‌های صخره‌ای و مکان‌های پر شیب با فواصل متفاوت
  • جلوگیری از فرسایش خاک
  • مصرف بهینه آب
  • عدم نیاز به زه‌کشی
  • افزایش محصول با کیفیت بیشتر

معایب روش آبیاری قطره‌ای

  • هزینه راه‌اندازی بالا
  • گرفتگی قطره چکان
  • ایجاد شوری موضعی
  • عدم یکنواختی و پخش نامناسب آب
  • احتمال شکستگی و انسداد لوله‌های شبکه

روش آبیاری بارانی

یکی دیگر از روش‌های نوین آبیاری در دنیا، که از نوع آبیاری تحت فشار بوده و به نوعی باران مصنوعی برای
زمین کشت، ایجاد می‌کند. در این روش آب از منبع وارد شبکه لوله‌کشی، شده و سپس از خروجی‌هایی به نام آب‌پاش با فشار و به شکل قطرات متناوب ریز و درشت خارج می‌گردد.

انواع روش‌های آبیاری بارانی

روش آبیاری نوین بارانی بسته به محل آب‌پاش  به دو صورت سیستم آبیاری ثابت یا مستقر و سیستم آبیاری متحرک مداوم که ممکن است اتوماتیک و یا دستی انجام گیرد.
هر کدام از این دو روش انواع مختلفی دارند که در ادامه به آن‌ها اشاره شده است.

الف) سیستم آبیاری بارانی ساکن

در این سیستم ممکن است آب‌پاش همیشه در یک مکان مستقر باشد و یا در زمان خاصی جای آن عوض شود که همین دلیل سه نوع سیستم آبیاری بارانی مستقر شده است و هر کدام از آن‌ها نیز روش‌های مختلفی دارند.

۱. سیستم آبیاری بارانی ثابت

۲‌. سیستم آبیاری بارانی متحرک دوره‌ای

۳. سایر سیستم‌های ساکن

ب) انواع سیستم آبیاری بارانی متحرک دوره‌ای

۱. متحرک دستی

۲. کشش انتهایی

۳. آبفشان غلطان

۴. بال متحرک

۵. بال تفنگی (دو نوع توربین آبی و  بازوی متحرک)

۶. پیکانی

انواع سیستم آبیاری بارانی ثابت

۱. بال‌های آبیاری قابل‌حمل

۲. بال‌های آبیاری دائمی زیرزمینی

ب) انواع سیستم آبیاری متحرک مداوم

۱. آبفشان قرقره‌ای

۲. آبفشان دوار

۳. آبفشان خطی

اهداف استفاده از روش آبیاری بارانی

  • کودپاشی
  • دفع مواد به دست آمده از تصفیه فاضلاب بر روی مزرعه
  • آب‌پاشی گیاه و خاک
  • تعویق زمان گلدهی
  • جلوگیری از فرسایش بادی خاک
  • کمک به جوانه زدن بذر
  • خنک کردن محیط
مزایای روش آبیاری بارانی
  • کاهش هزینه‌های آماده‌سازی زمین
  • جلوگیری از فرسایش خاک
  • راندمان بالا نسبت به شیوه سنتی
  • بازده بیشتر محصول
  • امکان آبیاری در شرایط مختلف جوی و اکثر خاک‌ها و زمین‌ها
معایب روش آبیاری بارانی
  • اتلاف آب و عدم یکنواختی پخش در صورت باد
  • شستشویی سموم و قارچ کش از روی برگ
  • در هوای گرم به دلیل تبخیر بالا، مصرف بیشتر آب
  • هزینه اولیه گزاف

ارسال یک دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.